Situatieschema tekenen: twijfelgevallen per stap

Korte antwoorden op de twijfels die opduiken tijdens het tekenen, in de volgorde van de vijf stappen. Waar het oordeel bij de keurder ligt, staat dat erbij.

Bij het opmeten

Er is geen bouwplan meer. Waar begin ik?

Met een schets per verdieping op papier: de ruimtes als rechthoeken in de juiste volgorde, met per ruimte de lengte en de breedte die je opmeet. Duid de deuren en ramen aan en zet de punten erop. Die schets wordt in stap 2 het grondplan; op verhouding is genoeg.

Hoe noteer ik een punt dat achter een kast of in een kruipruimte zit?

Teken het waar het zit, ook als het achter een meubel verdwenen is, en zoek de kring op zoals bij elk ander punt. Kan je het niet bereiken om te testen, schrijf er dan een vraagteken bij en laat het later nakijken.

Hoort een tuinhuis of een carport op het situatieschema?

Als het vanuit het bord van de woning gevoed wordt, wel. Teken het op het blad van het gelijkvloers als het daar past, of op een eigen blad, met zijn punten en, als er een staat, zijn eigen bord.

Bij het grondplan

Moet een situatieschema op schaal getekend zijn?

Een plan op schaal is het handigst, maar wat telt is dat de ruimtes in de juiste verhouding liggen, dat elk punt op de juiste muur staat en dat de belangrijkste maten erbij staan. Vermeld je een schaal, kijk dan na of ze op de afdruk klopt. Hoe streng het moet, beslist de keurder.

Teken ik meubels mee?

Dat is niet nodig. Een bad, een douche, een toilet of een keukenblok helpen wel om een ruimte te herkennen, en een kast toont waarom een stopcontact op een bepaalde plaats zit. Hou het bij wat het lezen makkelijker maakt.

Hoeveel bladen telt een situatieschema?

Meestal één blad per verdieping. Een bijgebouw kan op het blad van het gelijkvloers of op een eigen blad. Nummer de bladen en zet op elk blad de verdieping en het adres.

Bij de symbolen

Wat neem ik van een stopcontact over op het plan?

Meer dan zijn plaats. Het symbool toont hoeveel contacten de doos heeft, of er een aarding is en of ze kinderveilig is, en een kleine h ernaast zegt dat ze spatwaterdicht is. Noteer die details al bij de opmeting, dan kies je aan het bureau meteen het juiste symbool.

Teken ik een wandlamp anders dan een lamp aan het plafond?

Een wandlamp krijgt hetzelfde symbool als een lichtpunt aan het plafond. Het verschil zie je aan de plaats: ze staat tegen de muur waaraan ze hangt, niet in het midden van de ruimte.

Bij het nummeren

Welk nummer krijgt een schakelaar?

In de praktijk het nummer van het lichtpunt dat hij bedient: het lichtpunt C.4 en zijn schakelaar dragen allebei C.4. Bedienen twee schakelaars hetzelfde licht, dan dragen ze dat nummer allebei, ook als ze op twee verdiepingen zitten.

Een punt valt bij geen enkele automaat uit. Wat schrijf ik erbij?

Een vraagteken, geen gok. Kijk eerst of er een tweede bord is en of je tester werkt. Vind je de kring niet, laat het punt dan nakijken door een elektricien vóór de keuring.

Moeten de kabels op het situatieschema staan?

In de gangbare praktijk niet: het situatieschema toont waar de punten zitten, en de codes tonen op welke kring ze hangen. Wie de kabeltrajecten kent en noteert, helpt wel wie later moet boren of uitbreiden.

Na het tekenen

Ik verbouw één kamer. Moet het hele schema opnieuw?

Nee. Pas de bladen aan van de verdieping waar iets veranderde, zet een nieuwe datum in hun titelblok en pas het eendraadschema aan voor de kringen die je raakte. Zo blijven beide schema's gelijk.

Moet een architect of een studiebureau het situatieschema tekenen?

Dat hoeft niet. Vaak maakt de installateur het op, soms de eigenaar zelf. Wat telt, is dat het schema juist en volledig is; dat beoordeelt de keurder bij de keuring.

Waar bewaar ik het situatieschema?

Bij de andere documenten van de elektrische installatie, samen met het eendraadschema en het keuringsverslag. Bij een verkoop geef je ze mee aan de koper, zodat die weet wat waar zit.

Wil je volledige schema's van andere woningen zien, vooral eendraadschema's, kijk dan in de voorbeeldengalerij van ééndraadschema.be.